Μάιος του 1886. Ημέρα θύμησης αιματοβαμμένων γεγονότων. Μια ημερομηνία σταθμός αφού μια ειρηνική εργατική διαδήλωση κατέληξε σε πραγματικό ολοκαύτωμα στο Σικάγο των Ηνωμένων Πολιτειών.

Οκτώ ώρες δουλειά, οκτώ ξεκούραση και οκτώ ύπνο ζητούσαν στη μεγάλη διαδήλωση των 400.000 εργατών στη πλατεία Haymarket όπου διαδήλωναν ειρηνικά μαζί με τις γυναίκες και τα παιδιά τους. Μια βόμβα που εξεράγη μέσα στο άμαχο πλήθος και οι αστυνομικοί που χτυπούσαν με οπλοπολυβόλα χωρίς καμία διάκριση γυναίκες και παιδιά, έμελε να γίνει μια εικόνα που αμαυρώνει την ελευθερία του λόγου και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Η εργατική πρωτομαγιά καθιερώθηκε από ευρωπαίους ηγέτες σαν μια μέρα ανάμνησης των αγώνων που έκαναν οι εργάτες στο Σικάγο.

Στην Ελλάδα έχουμε το 1892 την πρώτη πρωτομαγιάτικη συγκέντρωση. Για την ακρίβεια η συγκέντρωση αυτή έγινε στις 2 Μαΐου ημέρα Κυριακή αφού η πρωτομαγιά έπεφτε τότε Σάββατο και ήταν εργάσιμη ημέρα! Τ α αιτήματα ήταν το οκτάωρο  η αργία της Κυριακής και η περίθαλψη για τα εργατικά ατυχήματα. Την επόμενη χρονιά γίνεται η πρώτη διοργάνωση στο παναθηναϊκό στάδιο με βασικό διοργανωτή τον σοσιαλιστή Σταύρο Καλλέργη.  Ένα χρόνο μετά και ενώ τα αιτήματα παραμένουν ο Σταύρος Καλλέργης συλλαμβάνεται.

Δώδεκα νεκρούς και τριακόσιους τραυματίες αποτιμούμε συνολικά στην ελληνική κοινωνία από όλους τους  εργατικούς αγώνες που ξεκίνησαν το 1936 πρωτοστατώντας οι καπνεργάτες στη Θεσσαλονίκη.  Σήμερα στη διασταύρωση Εγνατίας και Βενιζέλου το «μνημείο του καπνεργάτη»  μας θυμίζει τα αιματοβαμμένα γεγονότα που συγκλόνισαν  τους Έλληνες.

Ο ποιητής μας Γιάννης Ρίτσος δείχνει τον πόνο γράφοντας τον «Επιτάφιο».

  

Μέρα Μαγιού μου μίσεψες, μέρα Μαγιού σε χάνω,

άνοιξη, γιε, που αγάπαγες κι ανέβαινες απάνω

 

Στο λιακωτό και κοίταζες και δίχως να χορταίνεις

άρμεγες με τα μάτια σου το φως της οικουμένης

 

Και με το δάχτυλο απλωτό μου τάδειχνες ένα-ένα

τα όσα γλυκά, τα όσα καλά κι αχνά και ροδισμένα

 

Και μούδειχνες τη θάλασσα να φέγγει πέρα, λάδι,

και τα δεντρά και τα βουνά στο γαλανό μαγνάδι

 

Και τα μικρά και τα φτωχά, πουλιά, μερμήγκια, θάμνα,

κι αυτές τις διαμαντόπετρες που ίδρωνε δίπλα η στάμνα.

 

Μα, γιόκα μου, κι αν μούδειχνες τ' αστέρια και τα πλάτια,

τάβλεπα εγώ πιο λαμπερά στα θαλασσιά σου μάτια.

 

Και μου ιστορούσες με φωνή γλυκειά, ζεστή κι αντρίκια

τόσα όσα μήτε του γιαλού δε φτάνουν τα χαλίκια

 

Και μούλεες, γιε, πως όλ' αυτά τα ωραία θάναι δικά μας,

και τώρα εσβήστης κ' έσβησε το φέγγος κ' η φωτιά μας.

 

                                                                         Γιάννης Ρίτσος

 

                                                                               Από τη σειρά Επιτάφιος (1936)

                                                     Από τη συγκεντρωτική έκδοση Ποιήματα [Α' Τόμος] (1978)

Η εργατική πρωτομαγιά γιορτάζεται και πάλι το 1911 και το 1912. Από εκεί διακόπτεται ο εορτασμός όπου ξαναρχίζει  το 1919. Έναν χρόνο πριν ιδρύεται η ΓΣΕΕ.

1η Μαΐου. Ημέρα θύμησης και εορτασμού των ανθρώπων που έχασαν τη ζωή τους για να έχουμε εμείς σήμερα δικαίωμα στο οκτάωρο, τις άδειες και την αργία της Κυριακής.

Α.Λ

< Προηγούμενο		Επόμενο >